24 اوت 2025- یک مطالعه بزرگ گذشته ‌نگر نشان داده است که استفاده از آگونیست ‌های گیرنده GLP-1 با افزایش ۷ درصدی خطر ابتلا به رتینوپاتی دیابتی جدید همراه است، هرچند این داروها باعث پیشرفت به رتینوپاتی پرولیفراتیو یا ادم ماکولای دیابتی نمی ‌شوند. محققان، غربالگری منظم چشم برای تمام بیماران تحت درمان با این داروها را توصیه کردند. نتایج این تحقیق در ژورنال JAMA Network Open منتشر شده است.

در این تحقیق دکتر دیوید جی. رمزی و همکارانش از بخش چشم ‌پزشکی دانشکده پزشکی دانشگاه تافتس در بوستون، ارتباط آگونیست ‌های گیرنده پپتید شبه‌ گلوکاگون-۱(GLP-1 RA)  با عوارض چشمی تهدید کننده بینایی را در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲(T2D) بررسی کردند. در حالی که GLP-1 RAها به طور فزاینده‌ ای برای کنترل قند خون و کاهش وزن استفاده می‌ شوند، نگرانی‌ هایی درباره ایمنی چشمی آن‌ ها همچنان وجود دارد.

با استفاده از داده‌ های پایگاه TriNetX، محققان سوابق ۱۸۵۰۶۶بزرگسال مبتلا به دیابت نوع ۲با هموگلوبین A1c حداقل ۶٫۵ درصد را بررسی کردند. شرکت ‌کنندگان با استفاده از روش امتیاز تمایل بر اساس دریافت حداقل دو نسخه GLP-1 RA با فاصله شش ماه تطبیق داده شدند. دوره پیگیری دو سال بود و نتایج با مدل‌ های خطر نسبی Cox تحلیل شد.

یافته‌ های کلیدی:

·  استفاده ازGLP-1 RA  با افزایش اندک اما معنادار آماری در بروز رتینوپاتی دیابتی مرتبط بود(HR=1.07).

·  افزایش معناداری در موارد نوروپاتی ایسکمیک قدامی غیرآرتریتی[1] مشاهده نشد(HR=1.26).

·  در بیماران با رتینوپاتی دیابتی قبلی، GLP-1 RAها با پیشرفت به رتینوپاتی دیابتی پرولیفراتیو(HR=1.06) یا ادم ماکولای دیابتی(HR=0.98) مرتبط نبودند.

·  درمان با این داروها با کاهش نرخ خونریزی زجاجیه (HR=0.74)، گلوکوم نئوواسکولار(HR=0.78)، و نابینایی جدید(HR=0.77) همراه بود.

این یافته ‌ها نشان می ‌دهند که اگرچه GLP-1 RAها ممکن است خطر ابتلا به رتینوپاتی دیابتی را اندکی افزایش دهند، اما باعث پیشرفت سریع ‌تر بیماری به مراحل شدیدتر نمی ‌شوند و حتی ممکن است از بروز عوارض جدی تهدید کننده بینایی جلوگیری کنند.

نویسندگان به چند محدودیت اشاره کردند، از جمله اتکا به پرونده‌ های الکترونیکی سلامت که ممکن است در کدگذاری و کامل بودن متفاوت باشند، و نبود اندازه‌ گیری‌ های منظمHbA1c  برای بررسی نقش کاهش سریع قند خون. همچنین، این مطالعه نتوانست تمام عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت یا تفاوت در دسترسی به مراقبت‌ های چشم ‌پزشکی را در نظر بگیرد، که ممکن است بر نرخ تشخیص و درمان تأثیر بگذارد. نبود داده‌ های معاینه چشم، اتکا به کدهای اداری برای نابینایی، و ناتوانی در تفکیک بین انواع مختلف داروهایGLP-1  نیز تفسیر نتایج را محدود می‌ کند.

با وجود این محدودیت‌ ها، پژوهشگران بر اهمیت پایش منظم چشم ‌پزشکی برای تمام بیماران دیابت نوع ۲کهGLP-1 RA مصرف می ‌کنند، تأکید دارند؛ فارغ از وضعیت شبکیه در آغاز درمان. مطالعات بیشتر برای بررسی اینکه آیا ارتباط محافظتی با برخی عوارض می ‌تواند منجر به کاهش بلندمدت در از دست دادن بینایی شود، ضروری است.

منبع:

https://medicaldialogues.in/ophthalmology/news/glp-1-agonists-tied-to-slightly-increased-risk-of-new-onset-diabetic-retinopathy-jama-153475